Antoni Bańkowski

Antoni Bańkowski pracował jako scenarzysta filmowy, autor utworów literackich i dramatycznych, wierszy, piosenek oraz realizator programów telewizyjnych dla dzieci. W 1974 roku zatrudniony został w Studiu Małych Form Filmowych Se-Ma-For na stanowisku redaktora programowego, scenarzysty oraz realizatora programów telewizyjnych. Bańkowski jest autorem lub współautorem wielu scenariuszy filmów krótkich i pełnometrażowych, które prezentowane były na festiwalach polskich i zagranicznych.
Antoni Bańkowski urodził się 21 maja 1950 roku w Łodzi. Pochodzi z wykształconej rodziny, jego ojciec był lekarzem, a matka lekarzem stomatologii. Rodzice oprócz języka polskiego znali jeszcze niemiecki, angielski oraz litewski, a w domu rodzinnym znajdowało się ponad tysiąc książek.
A. Bańkowski całą swoją edukację realizował w Łodzi, od 1957 do 1964 roku uczęszczał do Szkoły Podstawowej nr 20, później kontynuował naukę w IV Liceum Ogólnokształcącym imienia Emilii Sczanieckiej, w 1969 roku rozpoczął filologię polską na Uniwersytecie Łódzkim, otrzymując w 1973 roku tytuł magistra.
W 1979 roku Antoni Bańkowski poślubił Ewę, która zajmowała się animacją. Kobieta pracowała na umowie o dzieło, realizując projekty głównie w Se-Ma-Forze. Współpracowała z Marianem Kiełbaszczakiem, Dariuszem Zawilskim, Lucjanem Dembińskim, Barbarą Dyhdalewicz oraz z Krystyną Kulczycką. Realizowała takie przedsięwzięcia filmowe jak: Opowiadania Muminków (1977), Trzy misie (1982), Szczęśliwe Dni Muminków (1983), W krainie czarnoksiężnika Oza (1983) czy Zima w dolinie Muminków (1986). W 1987 roku małżeństwo na świat przywitało córkę Zuzannę, a w 1992 urodziła się Marcelina. Na co dzień dziećmi, ze względu na pracę zawodową Antoniego, zajmowała się Ewa.
Antoni Bańkowski był członkiem Stowarzyszenia Filmowców Polskich, które zrzesza filmowców polskich i ludzi kina w celu scalenia oraz ochrony interesów środowiska filmowego. Bańkowski należał również do ZAiKS-u, Związku Autorów i Kompozytorów Scenicznych, które skupia przedstawicieli wielu dziedzin twórczości w celu ochrony praw autorskich oraz działania na rzecz rozwoju twórczości.
Do Studia Małych Form Filmowych Se-Ma-For Antoni Bańkowski został przyjęty w styczniu 1974 roku. W ramach etatu miał oceniać scenariusze, czuwać nad literacką stroną, dialogami, scenopisami, organizować spotkania z plastykami, zamawiać projekty plastyczne oraz zamawiać umowy z twórcami dzieł, na podstawie których studio miało tworzyć adaptacje. Mężczyzna uczestniczył również w kolaudacjach, tworzył na ich podstawie protokoły oraz zapisywał uwagi, które trzeba było zastosować w filmie. Jego etat zakładał procedurę przygotowawczą, przedprodukcyjną, przygotowanie do filmu oraz do produkcji pod względem literacko-koncepcyjnym. Bańkowski pracował w pokoju redakcji, który dzielił z redaktorem Sławomirem Grabowskim. A. Bańkowski zatrudniony był na umowę o pracę, z tego względu posiadał stałe wynagrodzenie i pracował w dni robocze od godziny 8 do 16. Antoni Bańkowski pracę w Studiu Małych Form Filmowych Se-Ma-For zakończył wraz z jego zamknięciem, czyli w 1999 roku.
A. Bańkowski wypowiada się pozytywnie na temat wyposażenia studia, ale widzi także ograniczenia wynikające z braku pewnych specjalistycznych sprzętów. Wspomina zarówno dobre niemieckie kamery, jak i ograniczenia techniczne, zwłaszcza przy produkcji filmów lalkowych na kamerach z pierwszej wojny światowej. Opisuje atmosferę w studiu jako bardzo rodzinną i koleżeńską, zaznaczając, że stosunki z dyrekcją były życzliwe. Dyrektorzy cenili jego pracę, nie stosowali kar ani dyscyplinarnych środków wobec niego. Wspomina również o pomocy ze strony kierownictwa w życiu prywatnym. Dyrektorzy studia udzielali wsparcia w rozmaitych kwestiach, takich jak szukanie mieszkania czy załatwianie spraw urzędowych. Opisuje to jako naturalną wzajemność pomocy między pracownikami studia. Co do konfliktów, A. Bańkowski przyznaje, że były, ale opisuje je jako drobne, które można było łatwo wyjaśnić. Nie wspomina o poważnych zakłóceniach w relacjach czy jakichś bolesnych konsekwencjach działań ze strony innych pracowników.
Antoni Bańkowski utrzymywał przyjazne relacje z wieloma współpracownikami w Se-Ma-Forze, łącząc współpracę zawodową z bliskością towarzyską. Wśród tych osób do współpracowników Bańkowskiego należeli Sławomir Grabowski, Ireneusz Czesny, Janusz Połom, Marian Kiełbaszczak, Ryszard Szymczak, Zbigniew Rybczyński, Hieronim Neumann, Zbigniew Kotecki, Jerzy Stępień, Teresa Puchowska-Strulis, Zbigniew Batko, Jerzy Kopczyński, Daniel Szczechura. Podkreśla on, że z tymi osobami nie tylko pracował nad filmami, ale również często się spotykał, bawił się i jeździł na festiwale. Wspomniał, że miał z nimi dobre kontakty i przyjaźnie. Sugeruje w wypowiedziach, że relacje były oparte na bliskości zarówno zawodowej, jak i towarzyskiej.
Bańkowski nie miał żadnych konfliktów z wymienionymi współpracownikami, ich relacje były przyjazne. Wart zaznaczenia jest również fakt, że chociażby z Markiem Skrobeckim pracował nad filmem, ale nie był z nim w przyjaźni. Bańkowski zauważa, że relacje przyjacielskie wynikały z charakteru, osobowości i wspólnych interesów.
Bańkowski uczestniczył aktywnie w festiwalach, zarówno krajowych, jak i zagranicznych, co stanowiło istotną część jego doświadczeń zawodowych. W Polsce brał udział między innymi w festiwalach filmów krótkometrażowych w Poznaniu, Krakowie oraz festiwalach animacji w Bielsku. Na arenie międzynarodowej — festiwal w Gottwaldowie (obecnie Zlín) oraz podróż do Egiptu, do Kairu. Wyjazdy na festiwale były regularne, a atmosfera spotkań, imprez towarzyskich i wymiany artystycznych doświadczeń była dla niego istotnym elementem tych podróży.
Bańkowski wspomina atmosferę spotkań, imprez towarzyskich, a także wymianę doświadczeń artystycznych. Podkreślał, że głównie reżyserzy wyjeżdżali z filmami, które zakwalifikowały się do konkursów na festiwalach. Dodatkowo oprócz prezentacji filmów, uczestniczył w podróżach związanych z promocją studia, prezentacją dorobku czy zestawów Se-Ma-Fora dla dzieci.
Organizacja podróży służbowych na festiwale według Bańkowskiego to zadanie studia oraz instytucji Pagart-u, odpowiedzialnej za paszporty artystów i filmowców. Skład delegacji zależał od charakteru wyjazdu i decyzji dyrekcji studia, a paszporty służbowe były kluczowe dla udziału w festiwalach. Skład delegacji na festiwale zależał od charakteru wyjazdu. Jeśli film był zapraszany do konkursu, towarzyszył mu reżyser, a także ewentualnie inna osoba towarzysząca. Skład podróżujących zmieniał się w zależności od okoliczności i zaproszeń.
Antoni Bańkowski tworzył scenariusze do wielu filmów i seriali, niektóre z nich otrzymały wyróżnienia na festiwalach filmowych i rozdaniach nagród. Nagrodzonymi realizacjami zostały:
• Ręce i nogi, film w 1979 roku otrzymał Brązowe Koziołki na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym Młodego Widza „Ale Kino!” w Poznaniu,
• Jesienne bajki, film w 1984 roku otrzymał nagrodę im. Zenona Wasilewskiego dla najlepszego filmu animowanego dla dzieci,
• Jesienne bajki, film w 1984 roku otrzymał Złote Koziołki na Międzynarodowym Festiwalu Filmów Młodego Widza „Ale Kino!” w Poznaniu,
• Notatnik przyrodniczy, film w 1996 roku otrzymał wyróżnienie od Jury Dziecięcego „Marcinek”,
• Notatnik przyrodniczy, film w 1996 roku otrzymał Srebrne Koziołki na Międzynarodowym Festiwalu Filmów Młodego Widza „Ale Kino!” w Poznaniu,
• Sznurowadło w Supełki z serii Za Siedmioma Duchami, film w 2001 roku otrzymał Złote Koziołki na Międzynarodowym Festiwalu Filmów Młodego Widza „Ale Kino!” w Poznaniu,
• Kaktus i Mały, serial w 2014 roku otrzymał III Nagrodę w kategorii: Ekofilm; za „trafne, merytoryczne dotarcie do wyobraźni najmłodszego widza” w Nowogardzie,
• Kaktus i Mały, serial w 2014 roku otrzymał nagrodę dla filmu dla dzieci i młodzieży w kategorii: Animacja za odcinek „Dlaczego Grat parkował w lesie od lat?” W Warszawie,
• Parauszek i Przyjaciele, film w 2015 roku otrzymał wyróżnienie za zajęcie II miejsca, w kategorii: „Teraz — przedszkolaki mają głos!”; za odcinek „Leśny teatr” na Ogólnopolskim Festiwalu Polskiej Animacji O!PLA,
• Kaktus i Mały, serial w 2015 roku otrzymał nagrodę dla najlepszego filmu animowanego za odcinek „Dlaczego kotek nie wlazł na płotek” na Międzynarodowym Festiwalu Filmów Turystycznych i Ekologicznych w Veliko Gradiste.

W 1988 roku Antoni Bańkowski we współpracy ze Sławomirem Grabowskim napisał książkę dla dzieci pod tytułem Ulepek i Bryłka. W 1999 roku wspólnie również stworzyli książkę Semafor 1947-1997, która została wydana z okazji jubileuszu 50-lecia istnienia Studia Filmowego Se-Ma-For w Łodzi.


ur. 21.05.1950 w Łodzi
Scenarzysta filmów animowanych

Wykształcenie:
Szkoła podstawowa nr 20 w Łodzi (1957-1964)
IV LO im. E. Sczanieckiej w Łodzi (1964-1968)
Wydział Filologiczny Uniwersytetu Łódzkiego (1969-1973)
Zatrudnienie:
Studio Małych Form Filmowych Se-Ma-For (1974-2003), Scenarzysta