Krystyna Kulczycka

Data urodzenia
27. 2. 1938 Źródła
Źródło
  • Wywiad z Krystyną Kulczycką przeprowadzony w 2022 roku, ASAFGŁ, sygnatura SMFF_0020, in: Ewa Ciszewska, Szymon Szul, Animation workers from “Se-Ma-For” Studio of Small Film Forms in Lodz (dataset), https://repozytorium.uni.lodz.pl/handle/11089/52081 (100%)
Narodowość
polska Źródła
Źródło
  • Wywiad z Krystyną Kulczycką przeprowadzony w 2022 roku, ASAFGŁ, sygnatura SMFF_0020, in: Ewa Ciszewska, Szymon Szul, Animation workers from “Se-Ma-For” Studio of Small Film Forms in Lodz (dataset), https://repozytorium.uni.lodz.pl/handle/11089/52081 (100%)
Miejsce zamieszkania
Ksawerowo Źródła
Źródło
  • Wywiad z Krystyną Kulczycką przeprowadzony w 2022 roku, ASAFGŁ, sygnatura SMFF_0020, in: Ewa Ciszewska, Szymon Szul, Animation workers from “Se-Ma-For” Studio of Small Film Forms in Lodz (dataset), https://repozytorium.uni.lodz.pl/handle/11089/52081 (100%)
Wykształcenie
Państwowe Liceum Sztuk Plastycznych w Łodzi (1952-1957) Źródła
Źródło
  • Wywiad z Krystyną Kulczycką przeprowadzony w 2022 roku, ASAFGŁ, sygnatura SMFF_0020, in: Ewa Ciszewska, Szymon Szul, Animation workers from “Se-Ma-For” Studio of Small Film Forms in Lodz (dataset), https://repozytorium.uni.lodz.pl/handle/11089/52081 (100%)
Zatrudnienie
Studio Małych Form Filmowych Se-Ma-For, Animatorka (1957-1990) Źródła
Źródło
  • Wywiad z Krystyną Kulczycką przeprowadzony w 2022 roku, ASAFGŁ, sygnatura SMFF_0020, in: Ewa Ciszewska, Szymon Szul, Animation workers from “Se-Ma-For” Studio of Small Film Forms in Lodz (dataset), https://repozytorium.uni.lodz.pl/handle/11089/52081 (100%)
Studio Małych Form Filmowych Se-Ma-For, Reżyserka (1978-1992) Źródła
Źródło
  • Wywiad z Krystyną Kulczycką przeprowadzony w 2022 roku, ASAFGŁ, sygnatura SMFF_0020, in: Ewa Ciszewska, Szymon Szul, Animation workers from “Se-Ma-For” Studio of Small Film Forms in Lodz (dataset), https://repozytorium.uni.lodz.pl/handle/11089/52081 (100%)

Polka mieszkająca w Ksawerowie od co najmniej 10 lat. Jej ojciec był nauczycielem w szkole, ale prywatnie zajmował się mechaniką. Matka natomiast poświęciła się opiece nad czwórką dzieci. K. Kulczycka w 1957 roku ukończyła Państwowe Liceum Sztuk Plastycznych w Łodzi na wydziale grafiki filmowej, gdzie uczyła się w latach 1952-1957. Obecnie placówka mieści się przy ulicy Mohandasa Gandhiego 14 w Łodzi, a wcześniej znajdowała się przy ulicy Próchnika 43.
K. Kulczycka była związana ze Związkiem Zawodowym Artystów Animacji i Filmu, który obecnie nosi nazwę Stowarzyszenie Filmowców Polskich. Jej aktywność w tej organizacji sięga początków pracy w Studio, czyli ok. lat 60 XX wieku. Kulczycka rozpoczęła pracę w SMFF Se-Ma-For w 1957 roku. Pracowała ona jako animatorka zarówno filmów rysunkowych, jak i lalkowych w latach 1964-1990. Później pełniła funkcję asystentki reżysera w latach 1975-1990 oraz reżyserki w latach 1978-1992.
W odniesieniu do wyposażenia studia, K. Kulczycka zauważyła, że w czasie, w którym pracowała w Studio brakowało wielu potrzebnych narzędzi, ale mimo to pracownicy potrafili dostosować się do niekorzystnych warunków i tworzyć unikalne rozwiązania. Jej wypowiedzi sugerują, że kreatywność i improwizacja były kluczowymi elementami ich pracy, co z kolei przyczyniło się do wyjątkowego charakteru filmów animowanych tworzonych w Se-Ma-Forze. Zwraca uwagę na brak rywalizacji z innymi studiami animacji w Polsce. Wobec poziomu artystycznego i technicznego przedsiębiorstwa reżyserka sugeruje, że w przypadku wykonywanych rysunków i wyposażenia, na którym pracowano, poziom Studia był porównywalny do innych polskich studiów animacji tamtego okresu. We wspomnieniach Kulczyckiej o Se-Ma-Forze, można znaleźć informacje, że choć było to studio małe, to oferowało przyjemne i swobodne warunki pracy. W odpowiedzi na pytanie o istnienie przedszkola czy stołówki K. Kulczycka opisuje, że Studio nie miało przedszkola. Opisuje możliwość korzystania z kuchni, gdzie znajdowała się lodówka, a pracownicy mogli przygotowywać posiłki.
K. Kulczycka współpracowała z wieloma osobami: reżyserami Jadwigą Kudrzycka, Aliną Kotowską, Teresą Puchowska-Sturlis, Lucjanem Dembińskim, Marianem Kiełbaszczakiem; scenarzystami, scenografami i reżyserami Tadeuszem Wilkoszem, Andrzejem Piliczewskim; kierownikiem produkcji Krystyną Zasadą; montażystką Barbarą Sarnocińską; fotosistką i asystentką operatorów Jolantą Malicką. Kulczycka dobrze wspomina współpracę z tymi realizatorami.
W życiu prywatnym K. Kulczycka utrzymywała przyjacielskie relacje zwłaszcza z Tadeuszem Wilkoszem, Lucjanem Dembińskim, Aliną Kotowską i Jadwigą Kudrzycką. Pojawiają się oni jako postacie, które dla K. Kulczyckiej były bliższymi kolegami, a nawet serdecznymi przyjaciółmi. Podkreśla jednak, że określenie "przyjaciel" powinno być stosowane z umiarem, mimo że wszyscy byli w pewien sposób zaprzyjaźnieni.
W kontekście pytań o zagraniczne wyjazdy, K. Kulczycka udzieliła negatywnej odpowiedzi. Kobieta nie miała okazji uczestniczyć w festiwalach ani szkoleniach zagranicznych ze względu na ograniczenia związane z ówczesnymi przepisami prawnymi panującymi w Polsce w latach 70 XX wieku. Zdobycie paszportu było trudne. Według K. Kulczyckiej nikt nie miał go na wyłączność, był on zazwyczaj w urzędach, co skutkowało tym, że dostawali go tylko nieliczni. Tym samym, był to również trudny okres dla współpracy zagranicznej Studio. Ze względu na aspekty związane z polityką powstały ograniczenia w nawiązaniu potencjalnych kontaktów z innymi twórcami animacji w Europie.
K. Kulczycka, jako członkini zespołu realizatorów serialu „Przygody Misia Uszatka” (1975-1987), została jedną z uhonorowanych nagrodą prezesa Komitetu do spraw Radia i Telewizji w 1986 roku za wyjątkowy wkład dzieła animacji.
Warto również wspomnieć o nagrodzie dla serialu „W krainie czarnoksiężnika Oza” (1983-1989) na Festiwalu Filmów Seryjnych dla Dzieci w Gołańczy, gdzie nagrodę za opracowanie plastyczne otrzymał Edward Lutczyn. To jedyna nagroda, jaką otrzymał serial, w którym opracowywała animację rysunkową.


Podstawowe źródła pisane
Grabowski S., Bańkowski A. (1999) Semafor 1947-1997. Łódź: Biuro Komitetu Kinematografii Komisji Wydawniczej przy Województwie Łódzkim, Prezydent Miasta Łodzi i Muzeum Kinematografii w Łodzi
Armata J. (2014) Słownik biograficzny polskiego filmu dla dzieci i młodzieży, [w:] Polski film dla dzieci i młodzieży, red. Jerzy Armata, Anna Wróblewska, Warszawa: Fundacja Kino
Twórcy filmu dziecięcego w Polsce, opracowanie redakcyjne i autorzy haseł Jan Szymański, Bożena Tyma (1987) Poznań: Ogólnopolski Ośrodek Sztuki dla Dzieci i Młodzieży w Poznaniu
Wejbert - Wąsiewicz E. (2020) Wybrane problemy pracy kobiet w branży filmowej. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego

Źródła oralno-historyczne:
Wywiad z Krystyną Kulczycką przeprowadzony w 2022 roku, ASAFGŁ, sygnatura SMFF_0020, in: Ewa Ciszewska, Szymon Szul, Animation workers from “Se-Ma-For” Studio of Small Film Forms in Lodz (dataset), https://repozytorium.uni.lodz.pl/handle/11089/5208

Autor biogramu:
Patrycja Jaworska, Sylwia Kopertowska; Biogramy powstały w ramach zajęć dydaktycznych realizowanych w Katedrze Filmu i Mediów Audiowizualnych Uniwersytetu Łódzkiego w semestrze zimowym 2023/2024 pt. „Mleko i animacja – jak badać wytwórnie filmów animowanych?”. Prowadzący: dr Ewa Ciszewska i mgr Szymon Szul.

Zbłąkani w lesie (1963) Animacja (Seria: Zaczarowany ołówek)
Alarm w zoo (1964) Animacja (Seria: Zaczarowany ołówek)
Na podwórzu (1964) Animacja (Seria: Zaczarowany ołówek)
Opiekun ptaków (1964) Animacja (Seria: Zaczarowany ołówek)
Plaża (1964) Animacja
Chodzi lis koło drogi (1965) Animacja (Seria: Zaczarowany ołówek)
W starej szopie (1965) Animacja (Seria: Zaczarowany ołówek)
Wilk morski (1965) Animacja (Seria: Zaczarowany ołówek)
Kajtek (1966) Animacja (Seria: Zaczarowany ołówek)
W cieniu sosny (1966) Animacja (Seria: Zaczarowany ołówek)
Podwodny skarb (1969) Animacja (Seria: Zaczarowany ołówek)
Choinka (1975) Asystent reżysera (Seria: Przygody Misia Uszatka)
Leokadia i ostatnia przygoda (1975) Animacja (Seria: Wio, Leokadio!)
Leokadia i skrzydła (1975) Animacja, Asystent reżysera (Seria: Wio, Leokadio!)
Babuleńka (1976) Animacja (Seria: Przygody Misia Uszatka)
Colargol na Dzikim Zachodzie (1976) Animacja
Wycieczka (1976) Animacja, Asystent reżysera (Seria: Przygody Misia Uszatka)
Złoty dzwoneczek (1976) Animacja, Asystent reżysera (Seria: Przygody Misia Uszatka)
Colargol i cudowna walizka (1977) Animacja
Colargol zdobywcą kosmosu (1977) Animacja
Huśtawka (1977) Animacja, Asystent reżysera (Seria: Przygody Misia Uszatka)
Niezwykłe buciki (1977) Animacja, Asystent reżysera (Seria: Przygody Misia Uszatka)
Przymiarka (1977) Animacja, Asystent reżysera (Seria: Przygody Misia Uszatka)
Wronie gniazdo (1977) Animacja, Asystent reżysera (Seria: Przygody Misia Uszatka)
Nowi goście (1978) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Burza na wyspie (1979) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Lodowa Pani (1979) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Oczekiwanie (1979) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Powrót z wyspy (1979) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Noc grozy (1980) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Noc Świętojańska (1980) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Noc w zatoce (1980) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Spotkanie (1980) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Sztorm (1980) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Zemsta Włóczykija (1980) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Dno morza (1981) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Już jutro (1981) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Krok od przepaści (1981) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Początek dalekiej podróży (1981) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Dżungla (1982) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Gdzie jest wampir? (1982) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Gość z Marsa (1982) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Łowy (1982) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Sen o zimie (1982) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Żegnajcie (1982) Reżyseria (Seria: Opowiadania Muminków)
Sianokosy (1983) Reżyseria (Seria: Przygód kilka wróbla Ćwirka)
Szczęśliwe dni Muminków (1983) Reżyseria
Wyprawa do szmaragdowego grodu (1983) Animacja (Seria: W krainie czarnoksiężnika Oza)
Pole kwitnących maków (1984) Reżyseria (Seria: W krainie czarnoksiężnika Oza)
Kłopoty chomika (1985) Animacja, Asystent reżysera (Seria: Trzy misie)
Niezwykły list (1985) Reżyseria (Seria: Przygody Misia Uszatka)
Skrót (1985) Reżyseria (Seria: Przygody Misia Uszatka)
Awantura z kukułką (1986) Reżyseria (Seria: Trzy misie)
Zima w Dolinie Muminków (1986) Reżyseria
Egzamin (1987) Reżyseria (Seria: Jeż Kleofas)
Krem bez gotowania (1987) Reżyseria (Seria: Przygody Misia Uszatka)
Letni domek (1987) Reżyseria (Seria: Przygody Misia Uszatka)
Dar chińskiego mandaryna (1988) Animacja (Seria: W krainie czarnoksiężnika Oza)
Kto mówi prawdę (1989) Reżyseria (Seria: W krainie czarnoksiężnika Oza)
Lody Pingwin (1989) Reżyseria (Seria: Mały Pingwin Pik-Pok)
Podwieczorek z krokodylem (1989) Animacja (Seria: Mały Pingwin Pik-Pok)
Sposób na mrówki (1989) Animacja (Seria: Maurycy i Hawranek)
Wizyta w zoo (1989) Reżyseria (Seria: Mały Pingwin Pik-Pok)
Kaczka zapominalska (1990) Reżyseria (Seria: Mały Pingwin Pik-Pok)
Niezwykłe przygody pluszowych misiów (1990) Animacja, Asystent reżysera
Wiercipiętka (1990) Reżyseria (Seria: Mały Pingwin Pik-Pok)
Biały miś (1991) Animacja, Reżyseria (Seria: Mały Pingwin Pik-Pok)
Mały Eskimos (1991) Animacja, Reżyseria (Seria: Mały Pingwin Pik-Pok)
Buty Pani Noe (1992) Reżyseria (Seria: Arka Noego)
Chciwy kozioł (1992) Reżyseria (Seria: Arka Noego)
Nie ma kaczki (1992) Reżyseria (Seria: Arka Noego)
Osioł i lew (1992) Animacja
Pani Noe ratuje (1992) Reżyseria (Seria: Arka Noego)
Powrót gołębicy (1992) Reżyseria (Seria: Arka Noego)
Pralnia zwierzęca (1992) Reżyseria (Seria: Arka Noego)
Prezent dla Noe (1992) Reżyseria (Seria: Arka Noego)
Szkoła w igloo (1992) Animacja (Seria: Mały Pingwin Pik-Pok)
Uśmiech Pana Noe (1992) Reżyseria (Seria: Arka Noego)
Zawody w przeciąganiu liny (1992) Reżyseria (Seria: Arka Noego)